معرفی نرم افزارهای آماری
با توجه به کاربرد گستره آمار در همه زمینه های علمی و کاربردی، نرم افزار های متعددی با قابلیت های مختلف ارائه شده است. در زیر اشاره مختصری به نرم افزارهای آماری می کنیم:
1- SPSS:
نام این نرم افزار، یعنی Spss از حروف اول عبارت: «Statistical Package for Social Science» كه به معنای «بسته نرم افزاری آماری برای علوم اجتماعی» می باشد برگرفته شده است. زیرا این نرم افزار بیشتر با هدف كاربرد و استفاده از آمار و روشهای آماری در علوم اجتماعی نوشته شده است اما در حال حاضر از این نرم افزار برای تحلیل و آنالیز آماری مشاهدات و پرسشنامه ها و آزمایشات در تمامی رشته ها استفاده می گردد. قابل ذکر است اخیرا شرکت تولید کننده نرم افزار, نام این نرم افزار را بهPASW تغییر داده است.
2- SAS:
مخفف Statistical Analysis System ، یك نرم افزار پر قدرت آماری است. این نرم افزار آماری بیشتر روشهای رایج آماری را پوشش می دهد و كاربر می تواند فرمانهای خاصی را كه متناسب با نیازهایش باشد انتخاب نموده و به كار گیرد.انواع تجزیه و تحلیلهای سریهای زمانی، انواع مدلهای خطی و غیر خطی، روشهای چند متغیره پیوسته و گسسته، كنترل كیفیت، آمار توصیفی، انواع تحلیلهای گرافیكی و نموداری، انواع تحلیلهای ماتریسی و . . . را می توان توسط این نرم افزار انجام داد.
از مهمترین مزایای این نرم افزار امكان برنامه نویسی برای تحلیلهای پیشرفته آماری و علی الخصوص برنامه نویسی جهت تحلیلهای ماتریسی است. ولی Sas در برخی زمینه ها از جمله در زمینه گرافیكی از سایر نرم افزارها مانند Splus ضعیف تر است.
3- STATISTICA:
نرم افزار Statistica نیز از نرم افزارهای معروف آماری میباشد كه قابلیت های آن در برخی زمینه ها منحصر به فرد است:
- امكان ارتباط بین عملیات در این نرم افزار با ویژوال بیسیك و در نتیجه انعطاف پذیری بسیار آن
- قابلیت های گرافیكی و نمودارهای زیبا
- راهنمای كامل جهت كار و استفاده از این نرم افزار
4- MINITAB:
نرم افزار Minitab (مینی تب) یكی از نرم افزارهای مطرح آماری میباشد كه در برخی زمینه های علم آمار ،از جمله كاربرد آمار در صنعت و در اقتصاد از قابلیت های خاصی برخوردار میباشد. تحلیل های سری زمانی با گستردگی و دقت بیشتری در این نرم افزار ارائه شده است.
مبحث كنترل كیفیت آماری (SPC) كه رشته آمار را به صنعت و مقوله كنترل كیفیت پیوند میدهد نیز از جمله موضوعات آماری است كه به تفضیل در این نرم افزار به آن پرداخته شده است. همچنین طرحهای عاملی و آنالیز واریانس (ANOVA) به طور كامل مد نظر قرار گرفته است.
محیط كار این نرم افزار تفاوتهایی با نرم افزار SPSS دارد. اما قابل ذكر است كه انجام برخی عملیاتها مانند تولید اعداد تصادفی كه از توزیعهای آماری خاصی مانند توزیع نرمال، كی دو، گاما، اف، برنولی، پواسن، بتا، وایبل و ... پیروی كنند به راحتی و سهولت خاصی در این نرم افزار امكان پذیر است.
از نظر قابلیت های گرافیكی در رسم نمودارهای آماری نیز این نرم افزار در سطح نرمالی قرار دارد. رسم نمودارهای سه بعدی از مشاهدات به آسانی در آن امكان پذیر است.

5- NCSS:
نرم افزار NCSS یکی دیگر از نرم افزارهای آماری میباشد،که امکانات کامل و جامعی را در اختیار شما قرار می دهد تا به بهترین شکل داده های خود را تحلیل نمایید. در انجام این کارها می توانید از بیش از 200 ابزار گرافیکی و آماری نرم افزار استفاده کنید. از جمله دیگر امکانات نرم افزار می توان به امکان رگرسیون خطی و غیرخطی ، سازگار با نسخه های مختلف ویندوز، امکان رسم انواع نمودار و آمار توصیفی اشاره کرد.
نرم افزار مخصوصی است که برای ارائه تجزیه و تحلیل های قابل اطمینان از داده ها و انتخاب بهترین مدل، طراحی شده است. EasyFit به شما اجازه می دهد تا خیلی راحت و سریع، بهترین توزیع احتمال متناسب با داده هایتان را انتخاب کنید و با این گونه، زمان تجزیه و تحلیل خود را نسبت به روش های دستی، حدود ۷۰-۹۵ درصد، کاهش دهید. ویژگی های متعددی برای این نرم افزار طراحی شده است که به شما در صرفه جویی در وقت، جلوگیری از اشتباهات تجزیه و تحلیل، و کمک به تصمیم گیری های بهتر در زمینه تجارت، کمک به سزایی خواهد نمود. از ویژگی های کلیدی این نرم افزار می توان به قابلیت تطبیق خودکار بیش از ۵۵ توزیع برای داده های ساده و امکان انتخاب بهترین مدل، اشاره کرد. البته در نظر داشته باشید که کاربران حرفه ای می توانند ویژگی های تطبیق را به صورت دستی اعمال کنند.
نرم افزار NCSS یک بسته ی 299 کیلویی رایگان برای محاسبات آماری را به طور رایگان در اختیار قرار داده است. این بسته ی آماری احتمالات را برای توزیع های بتا، دوجمله ای، نرمال دو متغیره، کای دو ، اف ، تی، پواسن ، گاما وایبل ، دوجله ای منفی، فوق هندسی محاسبه و در اختیار قرار می دهد.
بهترین آزمون های تطبیق (Kolmogorov-Smirnov, Anderson-Darling, Chi-Squared) و انواع نمودارهای (probability density, cumulative probability, survival, hazard, P-P plot, Q-Q plot ...) به شما کمک خواهند نمود تا به مقایسه و تطبیق مدل ها پرداخته و معتبرترین مدا را انتخاب کنید.
در نهایت شما می توانید از ابزار یکپارچه سازی StatAssist، به منظور تصمیم گیری های کاری برمبنای نتایج تجزیه و تحلیل ها، استفاده کنید. شما همچنین قادر خواهید بود تا از این نرم افزار در اکسل پیشرفته نیز استفاده کنید.
6- EVIEWS:
نرم افزار EVIEWS بسته نرم افزاری طراحی شده برای تخمین و شبیه سازی الگوهای اقتصاد سنجی است كه توسط شركت QMS طراحی شده است. این نرم افزار دو حالته هم برای برنامه نویسی و هم برای اجرای رویه های از پیش نوشته شده به صورت محاوره ای، به گونه ای طراحی شده كه امروزه یكی از مهم ترین برنامه های نرم افزاری مورد استفاده توسط اقتصاددانان در سطح دنیاست. این نرم افزار را می توان در حوزه تجزیه و تحلیل روابط آماری و اقتصادسنجی، پیش بینی فروش، شبیه سازی پیش بینی كلان اقتصادی، تجزیه و تحلیل هزینه ها و الگوسازی و ارزیابی سیاست گذاری به كار گرفت.
7- Lisrel:
گر حروف ابتدای عبارت Linear Structural Relationships را کنار یکدیگر بگذارید، متوجه خواهید شد که lisrel مخفف عبارت فوق یعنی ارتباطات ساختاری خطی می باشد.
اما مدل یابی معادلات ساختاری (Structural equation modeling: SEM) یکی از روشهای تحلیل کورایانس است که با استفاده از این نرم افزار قابل محاسبه می باشد. مدل معادلات ساختاری با عنوان مدل علمی و تحلیل ساختار کوواریانس نیز شناخته میشود.
8- R:
یک نرم افزار جامع به همراه امکانات ویژه برای تحلیل آماری اطلاعات و داده هاست. این نرم افزار به صورت رایگان قابل دانلود می باشد.
R دارای خصوصیاتی از قبیل:
- اداره موثر اطلاعات و امکان نگهداری آنها
- یک مکان ویژه عملگر برای حساب آرایه ها در ماتریس ها
- یک مجموعه بزرگ،منسجم و جامع ابزار های واسطه برای آنالیز داده ها
- امکانات گرافیکی برای آنالیز داده ها
- یک برنامه توسعه یافته،آسان و با زبان برنامه نویسی مناسب
- یک نرم افزار آماری برای به کار بردن روش های توسعه یافته اخیر حاصل از تعامل آنالیز داده ها است.
این نرم افزار به سرعت در حال رشد است و به وسیله مجموعه بزرگی از پکیج ها توسعه یافته است.
9- MICROFIT:
مایكروفیت (Microfit) یك نرم افزار ویژه اقتصاد سنجی - كاربرد علم آمار در اقتصاد یا Econometricمیباشد كه توسط آقایان هاشم پسران و بهرام پسران توسعه داده شده است. (ماکروفیت یا میکروفیت)
این نرم افزار قابلیت های زیادی در انجام روشهای رگرسیونی و تمامی آزمونهای مكمل آن در اقتصاد دارد و برای محققان رشته های علوم اقتصادی میتواند بسیار مفید واقع گردد.
10- EXPERT CHOICE:
نرم افزار Expert choice (اکسپرت چویس) نرم افزاری برای انجام تحلیل سلسله مراتبی یا AHP و مقایسات زوجی می باشد و برای تصمیم گیری و تصمیم سازی در علم مدیریت بکار می رود.
نرم افزار Expert choice (اکسپرت چويس) يك نرم افزار انجام تحليل هایي سلسله مراتبي ياahp و مقايسات زوجي مي باشد.